REKLAM

 

 

10. Sınıf Türk Edebiyatı Dersi 2. Dönem 2. Yazılı Soruları ve Cevapları
1. Aşağıdaki soruların cevaplarını soruların altına yazınız.

1:   Fuzuli’nin naat olarak yazdığı adını redifinden alan meşhur kasidenin adı nedir?

 

2:   Tarikatın ilk kurucusuna ve önderlerine verilen isim nedir?

 

3:   Halk şiirinde en küçük nazım biçiminin adı nedir?

 

4:   Halk şiirinde hecenin sekizli ölçüsü ile koşma biçiminde düzenlenen ve özel bir ezgi ile söylenen şiirlere ne denir?

 

5:   Dört dizeli bentlerden oluşan, oldukça uzun bir nazım biçimidir.

 

6:   Bir kimseyi yermek ya da toplumun bozuk yönlerini eleştirmek amacıyla yazılan şiirlere halk edebiyatında hangi isim verilir?

 

7:   Divan edebiyatında beş mısralık bentlerden oluşan nazım şeklidir. Beşli demektir.

 

8:   Birinci dizesi 7 heceden az, anlamlı ya da anlamsız bir sözcük grubu olan mani çeşidine verilen ad.

 

9:   Âşıklık geleneğinde şiirlerini kalem ve kâğıt kullanarak yazan âşıklara denir. Bu şairler eğitim görmüş, okuma yazma bilen şairlerdir. Bu şairlere ne denirdi?

 

10: Divan edebiyatında bentlerle kurulan uzun bir nazım biçimidir. Yaşamdan, talihten şikâyet; felsefi düşünceler, dini, tasavvufi konular ve toplumsal yergilerin işlendiği şiirlerdir.

 

 

2. Aşağıda verilen âşık tarzı şiirlerin türlerini noktalı yerlere yazınız.  (10 p)

 


…………………………..                                                       

Bre ağalar bre beyler
Ölmeden bir dem sürelim
Gözümüze kara toprak
Dolmadan bir dem sürelim

                 Karacaoğlan

………………………………………

 

Bize nisbet mi sultânım
Adûlarla salınırsın
Yusuf misli cânım
Sevildikçe alınırsın 

 

                                                                                                              Gevheri  

3. Kalem Şairi ve Halk Şairi kavramlarını açıklayarak aralarındaki farkları belirtiniz. (10 p)

 

 

 

 

 

 

4. Aşağıda birbiriyle ilişkili olan sözcükleri oklarla eşleştiriniz. (10 p)

 

Mani                                                                          Kavuştak

 

Türkü                                                                         Sagu

 

Ağıt                                                                            Deyiş

 

5. Aşağıdaki dörtlükle ilgili verilen bilgiler doğruysa gösterilen yere (D) yanlışsa (Y) yazınız. (10 p)

Bahçemizde nar ağacı

Kimi tatlı kimi acı

Gönüldeki dert ilacı

Ya bulunur ya bulunmaz.

 

(   ) Semai türünde yazılmıştır.

(   ) 1. 2. Ve 3. Dizeler arasında tam kafiye vardır.

(   ) Düz kafiye örgüsü vardır.

(   ) 1. Ve 3. Dizeler arasında redif vardır.

(   ) Konusuna göre taşlama özelliği gösterir.

 

6.      “19. Yüzyılda yaşamıştır. Orta derecede medrese eğitimi gördüğü için divan şairlerini taklit yoluna giden âşık, vezin yanlışları yanında dil yanından hatalara düşmüştür. Ağdalı bir dil daha çok aruzu kullanmış, hece vezniyle çok az şiir söylemiştir. Hem dini-tasavvufi temaları hem de âşıklık geleneğini devam ettirmiştir. Adaşı Ercişli Emrah ile karıştırılır. Ama Erçişli yalnızca âşıklık geleneği tarzında yazmıştır.”

Yukarıdaki paragrafta bahsedilen halk edebiyatı şairi kimdir? (10 p)

 

CEVAPLAR

1. Aşağıdaki soruların cevaplarını soruların altına yazınız.

1:   Fuzuli’nin naat olarak yazdığı adını redifinden alan meşhur kasidenin adı nedir?

SU

 

2:   Tarikatın ilk kurucusuna ve önderlerine verilen isim nedir?

PİR, ŞEYH

 

3:   Halk şiirinde en küçük nazım biçiminin adı nedir?

MANİ

 

4:   Halk şiirinde hecenin sekizli ölçüsü ile koşma biçiminde düzenlenen ve özel bir ezgi ile söylenen şiirlere ne denir?

SEMAİ

 

5:   Dört dizeli bentlerden oluşan, oldukça uzun bir nazım biçimidir. Aşık edebiyatı nazım biçimlerindendir.

DESTAN

 

6:   Bir kimseyi yermek ya da toplumun bozuk yönlerini eleştirmek amacıyla yazılan şiirlere halk edebiyatında hangi isim verilir?

TAŞLAMA

 

7:   Divan edebiyatında beş mısralık bentlerden oluşan nazım şeklidir. Beşli demektir.

MUHAMMES

 

8:   Birinci dizesi 7 heceden az, anlamlı ya da anlamsız bir sözcük grubu olan mani çeşidine verilen ad.

KESİK MANİ

 

9:   Âşıklık geleneğinde şiirlerini kalem ve kâğıt kullanarak yazan âşıklara denir. Bu şairler eğitim görmüş, okuma yazma bilen şairlerdir. Bu şairlere ne denirdi?

KALEM ŞAİRİ

 

10: Divan edebiyatında bentlerle kurulan uzun bir nazım biçimidir. Yaşamdan, talihten şikâyet; felsefi düşünceler, dini, tasavvufi konular ve toplumsal yergilerin işlendiği şiirlerdir.

TERKİB-İ BENT

2.       Aşağıda verilen âşık tarzı şiirlerin türlerini noktalı yerlere yazınız.(10)


VARSAĞI                                                  

Bre ağalar bre beyler
Ölmeden bir dem sürelim
Gözümüze kara toprak
Dolmadan bir dem sürelim

                       Karacaoğlan

SEMAİ

Bize nisbet mi sultânım
Adûlarla salınırsın
Yusuf misli cânım
Sevildikçe alınırsın 

 

                                                                                                                                                  Gevheri

3. Kalem Şairi ve Halk Şairi kavramlarını açıklayarak aralarındaki farkları belirtiniz. (10)

HALK ŞAİRİ: Şiirlerini irticali olarak, saz eşliğinde, sözlü olarak söyleyen şairlere denir. Karacaoğlan, Âşık Veysel vb.

KALEM ŞAİRİ: Şiirlerini kalem ile kâğıt üzerine yazan şairlere denir. Bunlar belli bir eğitimden geçmiş sanatçılardır. Erzurumlu Emrah, Dertli vb.

 

 

 

4.       Aşağıda birbiriyle ilişkili olan sözcükleri oklarla eşleştiriniz. (10 p)

 

5. Aşağıdaki dörtlükle ilgili verilen bilgiler doğruysa gösterilen yere (D) yanlışsa (Y) yazınız.

Bahçemizde nar ağacı

Kimi tatlı kimi acı

Gönüldeki dert ilacı

Ya bulunur ya bulunmaz.

 

(D) Semai türünde yazılmıştır.

(Y) 1. 2. Ve 3. Dizeler arasında tam kafiye vardır.

(D) Düz kafiye örgüsü vardır.

(D) 1. Ve 3. Dizeler arasında redif vardır.

(Y) Konusuna göre taşlama özelliği gösterir.

 

6. ERZURUMLU EMRAH

 

 

You have no rights to post comments