REKLAM

Halk edebiyatı testi ve cevapları

1.   Eğitimleri daha çok sözlü kültür birikimine dayanan, daha çok kırsal kesime ve yeniçeri ocaklarına has olan kişilerin, din ve tasavvuf çevrelerinden olan kişilerin ve halkın kendisinin oluşturduğu ve Orta Asya geleneğine dayalı bir edebiyattır. Bugün de bir ölçüde yaşamakta olan bu edebiyat geleneği, Türklerin Orta Asya edebiyat geleneklerinin İslâmiyet ve yeni yaşayış şart ve şekilleri içinde tekabül etmiş millî edebiyatlarıdır.

 

Yukarıdaki parçada sözü edilen edebiyat dönemi aşağıdakilerden hangisidir?

 

A) Halk edebiyatı

B) Divan edebiyatı

C) İslamiyet öncesi Türk edebiyatı

D) Milli edebiyat

E) Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatı

 

2.   Abdülmecit döneminde İstanbul’a gelmiş, döneminin ileri gelenlerini yerdiği için memleketi olan Kayseri’nin Develi ilçesine geri dönmek zorunda kalmıştır. Yergi ve mizah konulu şiirleriyle başarılı örnekler veren sanatçı hem sofuları, hem kötü yöneticileri kıyasıya eleştirmiştir.

 

Yukarıda bahsedilen şairimiz aşağıdakilerden hangisidir?

 

A) Dertli

B) Gevheri

C) Yunus Emre

D) Seyrani

E) Karacaoğlan

 

3-  Güney Anadolu’da, Toroslarda, Türkmen aşiretleri arasında yaşamış bir şairimizdir. Pek çok yeri dolaşan, yaşamı, doğayı seven bir şairdir. Şiirlerinde coşkun bir lirizm, içtenlik vardır. Çoğunlukla sevgiliyi kömür gözlüye, kuğuya, sunaya benzeterek güzellikleri, sevinci, üzüntüyü, dile getirir. Elif’e olan aşkı onu diyar diyar dolaştırmıştır.

 

Yukarıda bahsedilen şairimiz aşağıdakilerden hangisidir?

 

A) Dadaloğlu

B) Köroğlu

C) Karacaoğlan

D) Mevlana

E) Pir Sultan Abdal

 

4.   XIII. yüzyılda yaşamış mutasavvıf bir düşünürdür. Eşitlikçi, insancıl, ahlaki erdemleri gözeten bir düşünce sistemini yansıtır. “Makalat” adlı eseri vardır. Alevi-Bektaşi geleneğini kırsal kesimlerden kentlere doğru yaymıştır.

 

Yukarıda bahsedilen şairimiz aşağıdakilerden hangisidir?

 

A) Pir Sultan Abdal

B) Kaygusuz Abdal

C) Hacı Bayram-ı Veli

D) Hacı Bektaş-ı Veli

E) Erzurumlu İbrahim Hakkı

 

4.   Birçok yeri gezmiş ve savaşlara katılmıştır. Saz şairleri içinde en çok şiir yazan şairimizdir. Koşma, semai, varsağı türünde daha başarılı olmuştur. Dili diğer şairlerinkinden biraz ağırdır. Divan şairlerinden etkilenmiştir. 1500’e yakın şiiri vardır.

 

Yukarıda yapılan açıklama hangi şairimize ait olabilir.

 

A) Aşık Ömer

B) Karacaoğlan

C) Dadaloğlu

D) Köroğlu

E) Seyrani

 

6. Koşmalar genellikle; doğa ve insan sevgisini içeriyorsa -------, yiğitlikten söz ediyorsa  ------, şahısların ve toplumun kötü yönlerini tenkit ediyorsa -------- adını alır. Koşmalar ait olduğu şiir türü bakımından çoğunlukla liriktir.

 

Yukarıdaki parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A) Koçaklama – Güzelleme - Taşlama

B) Güzelleme – Koçaklama – Taşlama

C) Koçaklama – Taşlama– Güzelleme

D) Taşlama – Güzelleme – Koçaklama

E) Güzelleme – Taşlama – Koçaklama

 

7. Aşık edebiyatı nazım şekillerinin en çok kullanılan türüdür. Genel olarak on birli hece ölçüsüyle söylenir. (6+5) ya da (4+4+3) duraklıdır. Dize kümelenişi bakımından dörtlükler halindedir. Dörtlük sayısı en az üçtür, on ikiden de yukarı çıkmaz. Son parçada ozanın adı yer alır. Kafiye düzeni abab, cccb, dddb... şeklindedir. Sevgi, doğa, türlü acılar, insanlık sevgisi, yiğitlik gibi konular işlenir.

 

Yukarıdaki parçada bahsedilen nazım biçimi aşağıdakilerden hangisidir?

 

A) Mani           

B) Türkü         

C) Semai

D) İlahi                

E) Koşma

 

8. Türkü Anonim halk şiiri nazım biçimidir. Söyleyeni belli olan Türküler de vardır. Türkü, yapısı yönünden iki bölümden oluşur. Birinci bölüm türkünün asıl sözlerinin bulunduğu bölümdür. Buna bent adı verilir. İkinci bölüm ise her bendin sonunda tekrarlanan nakarattır. Buna --------- ya da --------- denir.

 

Yukarıdaki parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangileri getirilmelidir?

 

A) Koşuk – Koşma

B) Sav – Sagu

C) Kavuştak – bağlama

D) Saz – Kopuz

E) Lirik – Lir

 

               

9. Dize kümelenişi, uyak örgüsü bakımından koşma gibidir. Ondan ayrılan yönleri bestesi, ölçüsü ve dörtlük sayıdır. Genel olarak sekizli hece ölçüsü ile yazılır. Dörtlük sayısı 3 veya 5-6’dır. En güzel -------- aşk üzerine, ayrılık acıları üzerine söylenmiştir. Karacaoğlan bu nazım biçiminin tanınan en önemli şairidir.

Yukarıdaki parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A) Manileri

B) İlahileri

C) Semaileri

D) Türküleri

E) Ninnileri

 

10. Güzel aşık cevrimizi

Çekemezsin demedim mi

Bu bir rıza lokmasıdır.

Yiyemezsin demedim mi

 

Bu dervişlik bir dilektir.

Bilene büyük devlettir.

Yensiz yakasız gömlektir

Giyemezsin demedim mi ..

 

Yukarıdaki şiir için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir.

 

A) Redif kullanılmamıştır.

B) 7’li hece ölçüsü kullanılmıştır.

C) Koşma nazım şekli kullanılmıştır.

D) Nefes nazım biçimiyle yazılmıştır.

E) 2. Dörtlüğün 1. ve 3. mısralarında yarım kafiye kullanılmıştır.

 

11. İslamiyet öncesinden başlayarak oluşmaya başlayan bu nazım şekli; halkın sözlü geleneğiyle beraber gelişmeye başlamıştır. Bölgeden bölgeye şekil ve içeriğinde değişikliğe uğrasa da bu nazım şekli her zaman bir ezgi çerçevesinde söylenegelmiştir.

 

Bu parçada aşağıdaki nazım şekillerinden hangisi hakkında bilgi verilmektedir?

A) Şarkı              B) Mani              C) Kaside

             D) Koşma               E) Türkü

 

Adilem sen naçarsın

İnci mercan saçarsın

Dünya deniz olunca

Gülüm nere kaçarsın

 

12. Yukarıdaki dörtlük Halk edebiyatının hangi nazım biçimiyle yazılmıştır?

A) Koşma         B) Türkü          C) Mani

            D) İlahi              E) Semai

 

13. Düzenleyicisinin bilinmemesi bir eserin Anonim Halk edebiyatına ya da İslamiyet öncesi Türk edebiyatına ait olduğunu gösterir.

 

Yukarıdaki parçadan hareketle aşağıdakilerden hangisi anonim özellik taşımayan bir nazım biçimidir?

A) Mani         B) Sagu         C) Koşuk

            D) Türkü            E) Şarkı

 

Evvel sen de yücelerden uçardın

Şimdi enginlere mi indin gönül

Derya deniz dağ taş demez aşardın

Kara menzilini aldın mı gönül

14. Yukarıdaki şiir aşağıdaki nazım türlerinden hangisiyle yazılmış olabilir?

A) Güzelleme

B) Semai

C) Koçaklama

D) İlahi

E) Ağıt

 

15. Destan geleneğinden halk hikayeciliğine geçişin ilk ürünleri aşağıdakilerden hangisidir?

A) Göktürk Yazıtları

B) Dede Korkut Hikâyeleri

C) Kutadgu Bilig

D) Uygur Yazıtları

E) Nasrettin Hoca Fıkraları

 

16. Bektaşi tarikatının görüşlerini dile getiren bu şiirler, İlahilerle aynı  konuları ele alır; ancak bu konular Bektaşilik açısından işlenir. Hece ölçüsüyle yazılan bu türün kafiye düzeni aaab, cccb şeklindedir.

 

Yukarıdaki parçada sözü edilen Halk edebiyatı nazım şekli aşağıdakilerden hangisidir?

 

A) Kaside

B) Nefes

C) Semai

D) Şathiye

E) Koşma

 

17. Sivas’ın Sivrialan köyünde doğan şair, Cumhuriyet dönemi saz şairlerindendir. Babasının avunması için aldığı kırık bir sazla çalıp söylemiştir. Gözlerinin dış aleme kapalı olması, ona zengin bir iç dünyası kazandırmıştır.  Şiirlerinde sade bir Türkçe görülür.  Halk şiirinin son büyük ustası olarak kabul edilir.

 

Yukarıdaki parçada sözü edilen şairimiz aşağıdakilerden hangisidir?

A) Aşık Veysel        

B) Karacaoğlan         

C) Yunus Emre

D) Aşık Ömer

E) Pir Sultan Abdal

 

18. Alevi- Bektaşi Halk şiirinin kurucusudur. 15. yüzyıl Bektaşi şairlerindendir. Asıl adı Gaybi olan şairimiz menkıbelere göre Alanya Beyi’nin oğludur. Hece ölçüsünün yanında aruz ölçüsünü de kullanmıştır. Çoğu şiirlerinde benimsediği tasavvuf  ve Bektaşilik ilkelerini özgür bir düşünce içinde savunmuştur. Budala-nâme adlı eserinde 15. yüzyıl halk nesrinin sade örnekleri görülür.

 

Yukarıdaki özellikleri belirtilen şair kimdir?

A)Eşrefoğlu Rumi

B) Hacı Bayram-ı Veli

C) Kaygusuz Abdal

D) Pir Sultan Abdal

E) Hacı Bektaş-ı Veli

 

      I. Grup                    II. Grup

 I. Ağıt                          Kayıkçı Kul Mustafa

II. Destan                      Karacaoğlan

III. Taşlama                  Dertli

IV. Koçaklama             Köroğlu

V. Güzelleme

 

19. Yukarıdaki I. grup ile II. grubu eşleştirirsek hangi nazım biçimi şairlerin en çok kullanmasında ikinci planda kalmıştır?

A) I.        B) II.        C) III.        D) IV.        E) V.

 

20.   Gençliğinde gurbete çıkmış, birçok yer gezmiştir. Divan edebiyatından da etkilenen şair asıl ününü heceyle yazdığı şiirlerde göstermiştir. Şairin en ünlü şiiri, saz çalmayı günah sayan yobazlığı eleştirdiği “Taşlama”dır. (Şeytan Bunun Neresinde)

 

Yukarıda bahsedilen şairimiz aşağıdakilerden hangisidir?

 

A) Seyrani

B) Dertli

C) Gevheri

D) Pir Sultan Abdal

E) Bayburtlu Zihni

 

 

CEVAPLAR: 1-A, 2-D, 3-C, 4-D, 5-A, 6-B, 7-E, 8-C, 9-C, 10-D, 11-E, 12-C, 13-E, 14-A, 15-B, 16-B, 17-A, 18-C, 19-A, 20-B

 

You have no rights to post comments