REKLAM

1. “Okuyucularına evrensel mesajlar veriyor, yepyeni dünyalara götürüyor.” cümlesindeki anla­tım bozukluğu nasıl giderilebilir?

A) “okuyucularına” sözcüğü yerine “okuyucusuna” getirilerek

B) “veriyor” yerine iletiyor” sözcüğü getirilerek

C) “götürüyor” yerine “getiriyor” sözcüğü getirilerek

D) “veriyor” sözcüğünden sonra “onları” sözcüğü getirilerek

E) “okuyucularına” yerine “okuyucularını” sözcüğü getirilerek


2. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde gereksiz sözcük kullanılmıştır?

A) Olayın çıkış nedeni ve sebepleri üzerine yeterli açıklama yapılmadı.

B) Öyle çok ve değişik insan tanıdım ki sizi çıkarabilmeme imkân yok.

C) Soğuk ve yağmurlu bir günde yola çıktık.

D) Dedemin küçük fakat sevimli bir evi var.

E) Altan’ın inatçı mı inatçı bir halası vardı.

1. I. O kadar çok yürüdük ki dizlerimin bağı çözüldü.
II. Sokağın başında üç gözü pek adam vardı.
III. Derslerime zamanında çalışmam, sınavı kazanmama yol açtı.
IV. Ahmet, ay sonuna kadar yapacağı harcamayı hesap etti.
Numaralanmış cümlelerde aşağıdaki anlatım bozukluklarından hangisi yoktur?
A) Deyimin yanlış anlamda kullanılması
B) Gereksiz sözcük kullanılması
C) Sözcüğün yanlış yerde kullanılması
D) Gereksiz yardımcı eylem kullanılması
E) Sözcüğün yanlış anlamda kullanılması

{slidetoggle=1. CEVAP:}
I.cümlede deyim yanlış anlamda kullanılmış.
II.cümlede sözcük yanlış yerde kullanılmış
III. cümlede sözcük yanlış anlamda kullanılmış. (yol açtı değil sağladı olacak.)
IV. cümlede gereksiz yardımcı eylem kullanılmış. (hesapladı olacak.)
Cevap: B {/slidetoggle}

2. Cumhurbaşkanlığı seçiminin ilerdeki bir tarihe ertelendiğini duyurdular.
Bu cümledeki anlatım bozukluğunun nedeni, aşağıdakilerden hangisidir?
A) Gereksiz sözcük kullanılması
B) Özne - yüklem uyumsuzluğu
C) Çelişen sözlerin olması
D) Anlam belirsizliği
E) Sözcüğün yanlış yerde kullanılması

{slidetoggle=2. CEVAP:}”Erteleme”de zaten ileri bir tarih söz konusudur. Onun için “ileri bir tarihe” sözü gereksizdir. CEVAP A{/slidetoggle}

1981-2003 arası ÖSS'de çıkmış anlatım bozukluğu soruları ve çözümleri
Anlatım Bozuklukları ÖSS Soruları ve Cevapları

1.


“İyi bir cümlede gereksiz sözcük bulunmaz. Bunu şöyle anlayabiliriz: Bir sözcüğü attığımızda cümlenin anlam ve anlatımında bir daralma oluyorsa o sözcük gerekli, olmuyorsa gereksizdir.”

Bu ölçüte göre, aşağıdakilerden hangisi iyi bir cümle değildir?



A) Neşeli, sağlıklı, şen bir görünüşü vardı.

B) Yağmur, sabaha değin aralıksız yağdı.

C) Bütün gün tarlada hiç ara vermeden çalıştık.

D) Doğadaki canlılar üzerinde sayısız inceleme yapıldı.

E) Ormanların iklim üzerindeki etkisi anlatıldı.

(1981 - ÖSS)






Açıklama bölümünde gereksiz sözcüğün ne olduğu anlatılıyor. Bir sözcük cümlede başka bir sözcükle ifade edilmediği sürece gereklidir.Gereksiz sözcük değişik biçimlerde karşımıza çıkar.

1. Eş anlamlı sözcüklerle ortaya çıkar.

“Öğüt ve nasihatlere pek kulak vermez.” derken “öğüt” ve “nasihat” eş anlamlıdır. Birisi atılabilir.

2. Bir sözcüğün anlamı içinde görülür:

“Onunla aynı yaşıt olduğumu biliyorum.” derken zaten “yaşıt” aynı yaşta demektir. “Aynı” sözü gereksizdir.

3. Eklerle ortaya çıkar: “Benim romanlarım şiirlerimden değerlidir.” derken romanlarım sözündeki iyelik eki onların bana ait olduğunu gösterir; “benim” sözü atılabilir.

Soruya dönersek A’da “neşeli” ve “şen” sözcüklerinin eş anlamlı olduğunu görürüz. Gereksiz sözcük kullanıldığından bu cümle iyi bir cümle değildir.

Diğerlerine kısaca bakacak olursak B’de “sabaha değin” ve “aralıksız” sözcüklerini görürüz. Aynı anlamda gibi ancak sabaha değin kısa aralıklarla yağmış olabilirdi. C’de “bütün gün” “hiç ara vermeden” yerine “sadece yemek araları vererek” de diyebilirdi. Demek ki farklı bir anlamı var. D ve E seçeneklerinde çeldirici yok.



Cevap A

ANLATIM BOZUKLUKLARI SUNU

 

1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sözcüğün anlam in­celiğine dikkat edilmediği için anlatım bozukluğu yapılmıştır?

A) Bu sözlerimle belediye yardımını alamamamızı sağladın.

B) Günümüz çocukları, nasıl bir oyuncak cenneti içinde yaşadıklarını bilmiyorlar.

C) Sonbaharın gelmesiyle kestane yapraklarının kenar­ları kızarmaya başladı.

D) Doğup büyüdüğü kasabaya yaklaşık yirmi yıldır uğramamıştı,

E) Öğrenciler nedense ilk derslerde oldukça çekingen davranırlar.